You are learning literary subtext & implicature: you will read the scene it happens in, learn 10 words and phrases, take apart the pattern behind them (hàm ẩn và suy luận ngữ dụng — implicature & pragmatic inference), hear them in a conversation, rehearse them, and finish by saying one thing out loud to be graded.
Quán Ăn Ngon, 18 Phan Bội Châu, Hoàn Kiếm, Hà Nội — bữa tối sau buổi đọc thơ
Tôi đã chờ đợi bài phê bình của Trần Minh Châu về cuốn Ánh Sáng Vay Mượn suốt nhiều tuần. Bà viết cho tạp chí Văn Nghệ, và phán quyết của bà có sức nặng đặc biệt trong giới văn chương Hà Nội. Khi bài viết xuất hiện, nó dài tám trăm chữ và không nói gì — mà tất nhiên, điều đó nói lên tất cả.
Bà khen bìa sách. Bà ca ngợi 'tham vọng rõ ràng' của tác giả và ghi nhận 'sự nghiên cứu kỹ lưỡng.' Bà gọi văn phong là 'vững vàng.' Không một lần bà đề cập đến luận điểm trung tâm. Sự vắng mặt lộ liễu của bất kỳ phê bình thực chất nào chính là bài phê bình — một bậc thầy về nói giảm nói tránh trong văn học.
Tối hôm đó, tôi gặp biên tập viên của mình ở Quán Ăn Ngon trên phố Phan Bội Châu. Bên đĩa nem rán Hà Nội, chị ấy hỏi tôi đã đọc bài của Châu chưa. 'Bà ấy phân tích mọi bề mặt và phớt lờ mọi chiều sâu,' tôi nói. Chị biên tập cười. 'Đó là đòn quen thuộc của Châu — bà ấy để sự lược bỏ làm việc. Nếu bà ấy yêu cuốn sách, bạn sẽ biết ngay từ hai câu đầu tiên.'
Chúng tôi dành phần còn lại của bữa tối để mổ xẻ những hàm ý — lời khen dè dặt, sự vắng mặt của mỹ từ, những tính từ trung tính cẩn thận. Đến lúc tráng miệng tôi hiểu rồi: ở trình độ C2 tiếng Việt, điều quan trọng nhất là điều không được nói ra.